5. Hoe lang houden klachten aan ?

Whiplash klachten:
-na 3 tot 4 weken herstellen de meeste mensen van een whiplash;

post whiplash syndroom:
-is de periode tot 1 jaar na oplopen van klachten (ongeval).

late post-whiplash syndroom:
-is de tijd langer dan een jaar, als in feite sprake zal zijn van chronische klachten

In procenten:

Fase 1: binnen 3 dagen hervat 50%;
Fase 2 : 4e t/m 21e dag, hervat 65%;
Fase 3 : 22e t/m 45e dag, kritische fase
t.a.v. chroniciteit 25% ervaart beperkingen;
Fase 4 : na 180 dagen 80% herstel van de maatschappelijke rol;
Fase 5 : na 6 maanden, blijft 15% chronisch
bron: Whiplash Protocol Maasland ziekenhuis

6. Prognose

Aan de hand van een aantal factoren kan men dit ‘laattijdig whiplash-syndroom’ voorspellen:
- de aanwezigheid van belangrijke klachten meer dan 3 maand na het ongeval;
- neurologische afwijkingen zoals uitstralende pijn, gevoelsstoornissen, veranderingen in de peesreflexen, spierzwakte en spieratrofie;
- radiografisch aangetoonde verouderingsverschijnselen aan de halswervelzuil die los staan van het ongeval, zoals b.v. artrose;
- duidelijke afwijkingen op het elektromyogram, het elektro-encefalogram, en de computer- of de kernspintomografie.

De prognose hangt af van diverse factoren. Het spreekt vanzelf dat de kracht van de botsing meespeelt. Volgens whiplashpatiënten zijn de artsen die na drie à vier maanden nog in whiplash-klachten geloven, nog steeds in de minderheid, hoewel de situatie beter is dan tien jaar geleden.

Vaak wordt een indeling van whiplashpatiënten gemaakt volgens de ernst van de klachten:
- Graad 1: patiënten met nekklachten zonder duidelijke oorzaak.
- Graad 2 en 3: patiënten met bijkomende klachten van spierpijn, verminderde beweeglijkheid van de nek, vermindering van het gevoel of de kracht in de armen, duizeligheid en stoornissen in geheugen, concentratievermogen en gezichtsvermogen.
- Bij groep 1 tot 3 gaat het alleen om letsels van de gewrichtsbanden en spieren die de wervels samenhouden. In de meeste gevallen van whiplash blijft het daarbij.
- Graad 4: bij deze patiënten zijn ook wervels en tussenwervelschijven beschadigd. Vaak veroorzaakt de whiplash dan een hernia, waarbij een tussenwervelschijf scheurt en mogelijk druk veroorzaakt op zenuwen en soms ook op het ruggemerg.

Whiplash komt iets vaker bij vrouwen voor dan bij mannen, mogelijk omdat zij in hun vaak kleinere wagens bij een aanrijding een grotere slag krijgen. Maar ook het feit dat mannen een stevigere anothomie hebben als vrouwen, speelt hier in mee. Ook de stand van de hoofd op het moment van de botsing is van belang. Iemand die recht vooruit keek, heeft minder kans op letsels in zenuwen en gewrichtjes dan iemand wiens nek gedraaid was. Wie voorbereid was op de schok en dus in afwachting zijn spieren opspande, is ook beter af. Daarnaast speelt de toestand van de wervels op het ogenblik van de botsing een rol. Dat verklaart het snellere herstel van jongere mensen tegenover ouderen.